Bebek ve Çocuk HastalıklarıSağlık

Çocuklarda Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB)

DEHB Nedir?

DEHB (dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu) çocuk ve gençlerde görülen davranışsal ve ruhsal sorunları tanımlayan bir psikiyatrik rahatsızlıktır. Çocuklarda dikkat eksikliği tedavi edilmediği takdirde kişiyi ömür boyu takip edebilecek bir rahatsızlıktır. Bireyin yaşam kalitesini etkileyebilecek güçtedir semptomları.

 

DEHB Görülme Olasılığı

Genellikle çocuklukta görülen hastalığın toplumda görülme sıklığı çocuklar arasında %8, gençler arasında %6’dır. Yetişkin bireylerde ise %4 görülme olasılığı bulunmaktadır.

Hiperaktivite durumu dikkat eksikliği rahatsızlığının önemli bir parçasıdır. Çocukluk döneminde hiperaktivite olmadan görülen dikkat eksikliği problemi tanısı, hiperaktivite ile görülen dikkat eksikliği tanısından daha zor konulabilmektedir.

Disleksi, diskalkuli, disrafi zorlukları genellikle DEHB ile beraber gözlenmekte olan rahatsızlıklardır.

Dikkat Eksikliği Belirtileri

çocuklarda dikkat eksikliği belirtileri arasında en sık rastlanan belirti okul başarısızlığıdır. Konsantrasyon konusunda eksiklik çeken çocuk, anlatılanları uzun süre dinleyemediği ve kendi dünyasına çekildiği için başarısızlık yaşaması olağandır.

Bireyler uyum sağlama zorlukları çeker. Organize olunması gereken işlerde problem yaşarlar. Detaylara yoğunlaşamadıkları için günlük hayatlarında dahi sorunlarla karşılaşırlar.

Hiperaktivite ile birlikte görülme durumunda bireyin aynı yerde uzun süre kalamadığı ve oturamadığı görülmektedir. fazla konuşkanlık, karşısındakinin konuşmasını bekleyememe, sıra gerektiren ve özen isteyen işlerde uyumsuzluk sorunlarıyla karşılaşmaktadırlar.

Çocuklarda kendisini tehlikeye atan durumlara yönelim görülebilmektedir. Sonunu düşünmeden bazı hareketlere kalkışma ve uygun olmayan durumlarda; söz kesme, aşırı konuşma, bağırma şeklinde belirtiler gözlemlenerek çocuklarda dikkat eksikliği nasıl anlaşılır sorusuna cevap bulunabilmektedir.

Dikkat Eksikliği Tanısı hakkında Bilinmesi Gerekenler

Tanı sırasında çocuğun geçmişte yaşadığı önemli noktalar mutlaka doktorla paylaşılmalıdır. Aile içerisinde görülen boşanma durumları, vefat durumu, taşınma ve benzeri durumlar hakkında bilgiler net şekilde değerlendirilmelidir.

Tiroit hastalığı, anksiyete hastalığı, depresyon ve bazı zehirlenme türlerinin belirtileriyle karıştırılmaması oldukça önemlidir. Hepsi için değerlendirme yapılmalıdır.

Dikkat Eksikliği Teşhisi Nasıl Konulur?

Doktor gözetiminde yapılan değerlendirmeler arasında enstitüler tarafından belirlenen ve net sonuçlar verile bazı skalalar oluşturulmuştur. Çocuk hastalar için; Vanderblit, Conners, DEHB Ölçümü ve SNAP skalaları bulunmaktadır. Yetişkin bireylerde ise; CAARS, Wender Utah ve ASRS skalaları kullanılmaktadır.

Benzer şekilde moxo performans testi olarak bilinen tepki ve tepkisizlik ölçümüne dayalı bit tanı testi de uygulanabilmektedir.

Teşhis için çocuk ve ergen psikiyatristlerine ve psikologlara gitmek en doğrusu olacaktır.

Dikkat Eksikliğinin Temel Nedenleri

Çoçuklarda dikkat eksikliği nedenleri konusunda biyolojik temelin daha etkili olduğu bilinen rahatsızlığın beyin aktivasyonu konusundaki etkenleri ise hala araştırılmaktadır. Dopamin hormonundaki fazlalık ile dikkat eksikliği ve hiperaktivite rahatsızlığı bulguları artmaktadır. DEHB hastalığı; dikkat eksikliği, hiperaktivite ve dürtüsellik olarak 3 temele dayanmaktadır. Hastalarda bu 3 davranış temelinden biri ya da hepsi görülebilmektedir.

Dikkat Eksikliği Yaşayan Çocukları Rahatsız Eden Durumlar

çocuklarda hiperaktif davranışlar eşliğinde görülen dikkat eksikliği hastalığında etrafta özgürce dolaşamama, oturma konusunda ısrarcı davranılması, uzun süre aynı iş üzerinde zorlanılması durumunda rahatsızlık duymaktadırlar. Dış ortam gürültüleri onları daha fazla etkilemektedir. Görsel ve duyusal bozukluklara eğilimleri fazladır.

Dikkat Eksikliği Bulunan Çocukların Eğitim Süreçleri

Öncelikle öğretmenlerin, öğrencilerinde bu sorunun olduğunu gözlemleyebilecek nitelikte bilgi sahibi olmaları gerekmektedir. Sınıfta gözlenen belirtiler eşliğinde mutlaka rehber öğretmen ve ailelerle durum görüşülmeli, gerekli doktor görüşmelerinin yapılması sağlanmalıdır. Öğrencin akademik hayatı için bu tarz eylemlerin önemli olduğu bilinmelidir.

Doktor tavsiyeleri dikkate alınarak evde bir planlama oluşturulmalı ve bu sürece uyulması sağlanmalıdır.

Ders çalışmasına olumlu etki yapacak renkli kalem tercihleri, 20 dk’da bir mola ve tekrar derse teşvik yöntemleri uygulanmalıdır. Masa düzeninde sadelik, ders sırasında öğretmen tarafından ara ara verilen görevler bu sürece olumlu etkiler yapmaktadır.

Dikkat Eksikliği Bulunan Çocuklarda Tedavi Süreci

Çocuklarda dikkat eksikliği tedavisinde ilaçsız ve ilaçlı tedavi yöntemi çocuğun durumuna göre doktor tarafından verilmesi gereken bir karardır.

İlaçsız tedavi sürecinde beyin egzersizleri ve fiziksel egzersizler uygulanmaktadır. Beyin egzersizleri beyin fonksiyonlarında kayıpların önlenmesi için tedbir niteliğindedir. Bilmece ve rahatsızlığa yönelik oyunlar içeren bir sisteme sahiptir.

Çocuklarda dikkat eksikliğine ne iyi gelir diye düşünülürse, görsel sayısal ve sözel zeka geliştirici dikkat egzersizleri başta gelmektedir.

İlaçlı yöntemler uygulanması gereken vakalarda santral sinir sistemini uyaran ilaçlar kullanılır. Düzenli kullanımları sonucunda cevap alınabileceği unutulmamalıdır. Ortalama olarak 1 yıl gibi bir süreç söz konusudur.


Daha Fazla Oku

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı

Hadi Ama, Yapma Bunu :(

Görüşüne göre reklam engelleyici kullanıyorsun. Aslına bakarsan seni eğlendirirken motive olduğumuz konular arasında reklam gelirleri bulunuyor. Bu konuda bizi lütfen kırma..